SMD Direnç Kodu Hesaplama
- Kod sistemi
- —
- Tolerans
- —
- Standart seri
- —
Kullanılan formüller
3 hane: AB C → AB × 10C · 4 hane: ABC D → ABC × 10D · R = ondalık virgül
EIA-96: iki hane tablodan (01 = 100 … 96 = 976), harf çarpan (Z=0,001, Y/R=0,01, X/S=0,1, A=1, B/H=10, C=100, D=1k, E=10k, F=100k)
Kısa cevap SMD direnç kodu nasıl okunur?
3 haneli kodda ilk iki rakam değeri, son rakam sıfır sayısını gösterir: 103 = 10 × 10³ = 10 kΩ. 4 haneli kodda ilk üç rakam değer, sonuncusu çarpandır: 4702 = 47 kΩ. R harfi ondalık noktadır (4R7 = 4,7 Ω). EIA-96 kodunda iki rakam tablodan değeri, harf çarpanı verir: 01C = 10 kΩ.
SMD (yüzey montaj) dirençler çok küçük olduğu için üzerlerinde renk bandı değil, sayı ve harflerden oluşan bir kod bulunur. Yukarıdaki SMD direnç kodu hesaplayıcı; 3 haneli, 4 haneli, "R" ve "K/M" harfli, miliohm ("m") gösterimli ve EIA-96 kodlarını çözer. Bir kod birden fazla şekilde okunabiliyorsa (örneğin 10R) iki yorumu da gösterir. Aşağıda her kod sisteminin nasıl okunduğunu örneklerle anlattık.
3 haneli kodlar (ör. 103, 472)
Genellikle %5 toleranslı (E24 serisi) dirençlerde kullanılır. İlk iki rakam değerin haneleri, üçüncü rakam ise eklenecek sıfır sayısıdır (10'un kuvveti).
- 103 → 10 × 10³ = 10.000 Ω = 10 kΩ
- 472 → 47 × 10² = 4.700 Ω = 4,7 kΩ
- 220 → 22 × 10⁰ = 22 Ω (220 Ω değil!)
4 haneli kodlar (ör. 1002, 4701)
Genellikle %1 toleranslı (E96 serisi) dirençlerde kullanılır. İlk üç rakam haneler, dördüncü rakam çarpandır.
- 1002 → 100 × 10² = 10 kΩ
- 4701 → 470 × 10¹ = 4,7 kΩ
- 1000 → 100 × 10⁰ = 100 Ω
"R" gösterimi (ör. 4R7, R10)
10 Ω'un altındaki değerlerde R harfi ondalık virgülün yerini tutar: 4R7 = 4,7 Ω, R10 = 0,1 Ω (100 mΩ). Akım ölçme (şönt) dirençlerinde sık görülür.
EIA-96 kodları (ör. 01C, 68X)
Çok küçük (0402, 0603) %1'lik dirençlerde iki rakam ve bir harf kullanılır. İki rakam E96 serisindeki sıra numarasıdır (01 = 100, 02 = 102 … 96 = 976), harf ise çarpanı gösterir:
| Harf | Çarpan | Harf | Çarpan |
|---|---|---|---|
| Z | ×0,001 | B / H | ×10 |
| Y / R | ×0,01 | C | ×100 |
| X / S | ×0,1 | D | ×1.000 |
| A | ×1 | E / F | ×10.000 / ×100.000 |
Örneğin 01C → 100 × 100 = 10 kΩ; 68X → 499 × 0,1 = 49,9 Ω.
Harfli ve miliohm kodları (ör. 4K7, 2M2, 5m0)
Büyük kılıflı dirençlerde ve bazı üreticilerde değer, çarpan harfinin ondalık virgül yerine konmasıyla yazılır: 4K7 = 4,7 kΩ, 2M2 = 2,2 MΩ, 1K0 = 1 kΩ. Akım algılama (şönt) dirençlerinde küçük "m" harfi miliohm anlamına gelir: 5m0 = 5 mΩ, R005 ile aynı değerdir. Büyük M (mega) ile küçük m (mili) arasındaki farka dikkat edin.
Karışık kodlar: 10R, 47R, 22R
İki rakam ve R harfinden oluşan kodlar iki şekilde okunabilir. EIA-96'da R harfi ×0,01 çarpanıdır ve 10R = 124 × 0,01 = 1,24 Ω anlamına gelir. Aynı yazım "R gösterimi" olarak 10 Ω da demektir. 0402 veya 0603 kılıflı, %1'lik bir dirençte EIA-96 okuması; 1206 ve daha büyük kılıflarda ya da %5'lik dirençlerde 10 Ω okuması daha olasıdır. Araç bu durumda iki yorumu birlikte gösterir; emin değilseniz direnci karttan sökmeden, devrenin enerjisi kesikken multimetreyle ölçün.
0 ve 000 kodu
Üzerinde 0 veya 000 yazan parça 0 Ω'luk bir köprü (jumper) direncidir. Devrede iki noktayı birleştirmek veya bir seçeneği açıp kapatmak için kullanılır.
EIA-96 kod tablosu: sayı → değer
EIA-96 kodlu %1 toleranslı dirençlerde ilk iki rakam aşağıdaki E96 değerini (üç anlamlı hane) gösterir; harf ise çarpandır. Örneğin 68C = 499 × 100 = 49,90 kΩ; 01A = 100 × 1 = 100 Ω.
| 01 = 100 | 02 = 102 | 03 = 105 | 04 = 107 | 05 = 110 | 06 = 113 | 07 = 115 | 08 = 118 |
| 09 = 121 | 10 = 124 | 11 = 127 | 12 = 130 | 13 = 133 | 14 = 137 | 15 = 140 | 16 = 143 |
| 17 = 147 | 18 = 150 | 19 = 154 | 20 = 158 | 21 = 162 | 22 = 165 | 23 = 169 | 24 = 174 |
| 25 = 178 | 26 = 182 | 27 = 187 | 28 = 191 | 29 = 196 | 30 = 200 | 31 = 205 | 32 = 210 |
| 33 = 215 | 34 = 221 | 35 = 226 | 36 = 232 | 37 = 237 | 38 = 243 | 39 = 249 | 40 = 255 |
| 41 = 261 | 42 = 267 | 43 = 274 | 44 = 280 | 45 = 287 | 46 = 294 | 47 = 301 | 48 = 309 |
| 49 = 316 | 50 = 324 | 51 = 332 | 52 = 340 | 53 = 348 | 54 = 357 | 55 = 365 | 56 = 374 |
| 57 = 383 | 58 = 392 | 59 = 402 | 60 = 412 | 61 = 422 | 62 = 432 | 63 = 442 | 64 = 453 |
| 65 = 464 | 66 = 475 | 67 = 487 | 68 = 499 | 69 = 511 | 70 = 523 | 71 = 536 | 72 = 549 |
| 73 = 562 | 74 = 576 | 75 = 590 | 76 = 604 | 77 = 619 | 78 = 634 | 79 = 649 | 80 = 665 |
| 81 = 681 | 82 = 698 | 83 = 715 | 84 = 732 | 85 = 750 | 86 = 768 | 87 = 787 | 88 = 806 |
| 89 = 825 | 90 = 845 | 91 = 866 | 92 = 887 | 93 = 909 | 94 = 931 | 95 = 953 | 96 = 976 |
EIA-96 çarpan harfleri
| Çarpan harfi | Çarpan |
|---|---|
| Z | × 0,001 |
| Y veya R | × 0,01 |
| X veya S | × 0,1 |
| A | × 1 |
| B veya H | × 10 |
| C | × 100 |
| D | × 1 000 |
| E | × 10 000 |
| F | × 100 000 |
Kod okurken en sık yapılan hatalar
- 3 rakamlı kodu EIA-96 sanmak (veya tersini): "103" 10 kΩ'dur; "10C" ise 124 × 100 = 12,4 kΩ'dur. Son karakter harf ise EIA-96'dır.
- Kodun %5 / %1 toleransını göz ardı etmek: 3 rakamlı kodlar genelde %5 ve %1 dirençlerde kullanılır; hassas devrelerde LCR ölçümüyle doğrulayın.
- "R" ayracını virgül olarak okumamak: "4R7" 4,7 Ω'dur, "R10" ise 0,10 Ω'dur.
- Sıfır omlu bağlantı dirençlerini unutmak: "000" veya "0" yazan parça gerçekte jumper'dır (≈ 0 Ω).
Sıkça sorulan sorular
SMD direnç üzerindeki 103 ne demek?
103, 10 × 10³ = 10.000 Ω yani 10 kΩ anlamına gelir.
SMD direnç üzerinde kod yoksa değer nasıl bulunur?
0402 ve daha küçük dirençlerin çoğunda kod basılmaz. Bu durumda değer ancak multimetreyle ölçülerek veya makaranın (reel) etiketinden öğrenilebilir.
Aynı kod farklı dirençlerde farklı anlama gelebilir mi?
Bazı üreticiler kendilerine özgü kodlar kullanabilir ve 3 haneli bir kod ile EIA-96 kodu karıştırılabilir. Kritik uygulamalarda değeri ölçerek doğrulayın.
SMD dirençte kod 01C ne demektir?
EIA-96 kodudur: 01 = 100, C = × 100, yani 100 × 100 = 10 kΩ'dur (%1 toleranslı).
Kod yazmayan küçük (0402 ve altı) dirençlerin değerini nasıl bulurum?
0402 ve altı pek çok direnç üzerine hiç kod basılmaz. Değeri multimetre veya LCR metreyle ölçmeniz, ya da paketin üzerindeki etiketi saklamanız gerekir; BOM ve satın alma etiketi bu yüzden önemlidir.
Direnç, kondansatör ve diğer komponentler için ürünlerimize göz atın.
SMD Direnç ve Komponentler